Fotogrammetrie
Fotogrammetrie is een methode om vorm en locatie van objecten en gebieden door metingen in foto’s te bepalen. Men zou ook kunnen zeggen dat het hier gaat om het inwinnen van informatie uit foto’s waarbij de nadruk ligt op de maatvoering. Fotogrammetrie wordt toegepast in meerdere vakgebieden zoals bijvoorbeeld de geodesie, bouwkunde en archeologie.
Fotogrammetrie in de geodesie
De fotogrammetrie houdt zich bezig met de interpretatie en het opmeten van beeldmateriaal bij het bepalen en beschrijven van de vorm en afmeting (geometrie) en ligging van objecten. De techniek van fotogrammetrie werd in het verleden voornamelijk toegepast binnen het gebied van de geodesie om de vorm van de aarde in beeld te brengen en kaarten te maken uit luchtfoto’s. De fotogrammetrie wordt tegenwoordig steeds vaker toegepast in andere disciplines zoals de chirurgie, biologie, forensisch onderzoek, civiele techniek en natuurlijk de architectuur en bouwtechniek.
Combinatie fotogrammetrie en laserscannen
In ons vakgebied werken we met de methode Close Range Fotogrammetrie. Dit is een methode om snel en efficiënt 3D informatie te verkrijgen. Fotogrammetrie wordt door ons in combinatie met lasermeettechnieken gebruikt om technische 2D- en 3D-modellen te maken . Complexe vormen, zoals gevelornamenten en specifieke details, worden met grote precisie in technische 3D-tekeningen vastgelegd. PelserHartman gebruikt deze techniek vooral bij projecten waar tijd en snelheid een cruciale rol spelen.
Fotogrammetrie of laserscannen ?
Zoals gezegd worden de technieken fotogrammetrie en laserscannen vaak in combinatie gebruikt om tot een perfect product te komen. Er zijn echter situaties waarbij de fotogrammetrie de enige techniek is die op een eenvoudige manier ingezet kan worden. Dit is vooral aan de orde bij situaties waarbij laser- en landmeetkundige apparatuur eenvoudig niet stabiel geplaatst kan worden. U kunt daarbij denken aan het inmeten van hele hoge gebouwen of gebouwen die volledig in de steigers staan.
Fotogrammetrie in de bouw
Het is mogelijk om 3D gegevens uit fotomateriaal te halen zonder de fotogrammetrie te combineren laserscandata. Fotogrammetrie is een techniek waarmee door middel van foto’s technische tekeningen en 3D-modellen worden vervaardigd. Met speciale fotocamera’s worden opnamen onder verschillende hoeken gemaakt.
Het op te nemen object is voorzien van enkele referentiepunten waardoor het fotomateriaal gecombineerd kan worden met de genomen maatvoering in het werk. Als de positie van de verschillende opnamepunten en de lenseigenschappen bekend zijn, kunnen met behulp van speciale software de driedimensionale posities van alle punten in de foto’s bepaald worden. Deze punten worden omgezet in een nauwkeurig 3D-CAD model.
Met behulp van deze techniek kunnen eenvoudig maatvaste doorsneden en plattegronden worden gegenereerd. De uiteindelijke tekening komt exact overeen met de werkelijkheid en heeft als vanzelfsprekend een zeer hoge nauwkeurigheid.
De linker helft van de afbeelding hiernaast laat het product van de stereo-fotogrammetrie zien. Op de rechterhelft is de originele foto te zien.
Wanneer gebruiken we fotogrammetrie?
Wanneer men snel goede meetgegevens van een bestaand object wil hebben is fotogrammetrie een uitkomst. De techniek van fotogrammetrie is niet goedkoop en zal dus zeer gericht moeten worden toegepast. In gevallen van grote, complexe objecten die moeilijk handmatig in kaart te brengen zijn, kan het echter wel degelijk besparingen bieden. Het gebouw hoeft dan immers niet in de steigers gezet te worden om toch een goede en gedetailleerde opname te kunnen doen.
Een hoogwerker is vaak voldoende. Met fotogrammetrie kan men dus relatief eenvoudig complexe vormen met grote driedimensionale precisie in een technische drie-dimensionale tekeningen vastleggen. Fotogrammetrie kan ook zeer nuttig worden ingezet bij archeologisch noodonderzoek of bij andere projecten waar tijd en snelheid een cruciale rol spelen.
Een voorbeeld van opmeten van beelmateriaal is hierboven te zien.
(Het betreft hier het project Sint Petruskerk te Vught).
Enkelbeeldfotogrammetrie en Stereofotogrammetrie
Bij de terrestrische fotogrammetrie wordt het beeldmateriaal vanaf een vast standpunt op het aardoppervlak gemaakt. Bij de aerofotogrammetrie (luchtfotogrammetrie) wordt het beeldmateriaal vanuit de lucht gemaakt. Op grond van het aantal gebruikte beelden spreekt men van enkelbeeldfotogrammetrie en stereofotogrammetrie. Bij het gebruik van individuele foto’s wordt het beeldmateriaal eerst onthoekt (ontschrankt). Bij stereoscopische interpretatie worden beelden driedimensionaal opgemeten. Enkelbeeldfotogrammetrie wordt ook wel fototelemetrie genoemd.
Het maken van een orthophoto
In de praktijk maken wij binnen ons bureau niet zo veel gebruik van de techniek fotogrammetrie. Dit betekent niet dat we andere technieken beter vinden. De meeste van onze meetsituaties vragen meestal niet om de inzet van fotogrammetrie. Er is echter wel een product waarbij wij fotogrammetrie absoluut altijd nodig zullen hebben. Dat is het maken van orthophoto’s. Lees meer over het maken van orthophoto’s op de pagina orthophoto fotogrammetrie.
